^{How wonderful life was, while you were all in the (my) world...}

Bu sayfada baş köşe yoktur

Sizler güzel insanlardınız

Sizler doğru sözlüydünüz

Sevgili yitirdiklerim; hepiniz doğuştan badem gözlüydünüz

^{‘ Evin salonu pazar yerine ve boklu dereye bakardı. Yerler taştı. Arkadaki iki odadan birinde ben, anaannem ve ablam, diğerinde ise ciciannem yatardık. Yirmi dört yaşıma kadar yazı masam olmadı benim. Arka odada, bahçeye bakan pencerenin önündeki singer marka dikiş makinesinin üstünde yapardım ödevlerimi. Şiirler karalardım arka bahçedeki kömürlük kapılarına ve çam ağacına bakarak. Sonra ciciannem emekli olup işçi mahallesinde tek odalı, küçük bir ev aldı kendine. Ablam onun odasına geçti. Biz anaannemle hep aynı odada yattık geceleri. Karşılıklı yataklarda. Tuvalete kaltığımda hemen aralardı gözlerini. Bağırsaklarımdaki gazı bile duyar, gecenin bir vakti, başı yastığında, laf yetiştirirdi tuvalete. ‘Keşke yemeseydin o erikleri.’.. Delikanlı çağımda, geç vakit eve döndüğümde, pencerenin önünde bulurdum anaannemi. Ben dönmeden yatmazdı. İçki içtiğim gecelerse küser, sabah gözümü açar açmaz nasihate başlardı. Bu nedenle de sürekli içerdim. Yorgan altı çapkınlık düşlerim, onun tavşan uykusu yüzünden kabusa dönüşürdü.’}

^{Köfte Yürek’ den..}

‘Komik kadın şu Nono. Bir önceki yılbaşında tuvalet dikmişti kendine, eski perde tüllerinden. Elinde mikrofon gibi tuttuğu ucu telli tornavida, kafasında tüller, pür makyaj konser vermişti evde toplanan arkadaşlarına. Çocuk da darbuka çalmıştı kendince, Nono ‘Ben Küskünüm Feleğe’ şarkısını söylerken. Salonun bir köşesini sahne yapmışlardı. Anaanne de kendine palyaço elbisesi dikmiş, yüzünü gözünü boyamış, ama sahne almasına fırsat kalmadan sarhoş olan büyük enişte içine etmişti gecenin.   Nono ‘Bir İhtimal Daha Var’ şarkısını söylerken, Sofranın ortasına kusuvermişti içtiği şarapları. Komşular apar topar dönmüşlerdi evlerine. Nono da çocuğun darbukasını kaptığı gibi kafasına geçirmişti kocasının, ‘Mutlu yıllar hayvan herif!’ diyerek..’

           Köfte Yürek’ den..

Ertesi sabah, ablasının sesiyle uyanıyor.
‘Kalk hadi.’
Aralıyor gözlerini. Başı zonkluyor. Öfkeleniyor uyandırıldığı için. -
‘Ne var ya. Ne uyandırıyorsun.’ diye bağırarak üste çıkmaya çalışıyor. ‘Bi rahat yok be şu evde!’
Ağlamaya başlıyor abla ansızın. Hıçkırıklara boğuluyor.
‘Ne var? Ne zırlıyorsun? İçtikse içtik!’
‘Nono..’diyor abla. ‘Öldü.’         

                                                                       Köfte Yürek’ den

babam...

SEVDİKLERİMİN  YAKA  RESİMLERİ

“Menekşeler vardı bu saksıda. Mor menekşeler. Öyle güzeldiler ki, baktığımda doğanın güzelliğini düşünürdüm. Doğanın yüceliğini. Yüceliğin erişilmezliğini, erişilmezliğin büyüsünü, büyünün sırrını... İnsanın küçüklüğü de gelirdi aklıma. Bir zerre bile olmayışı boşlukta. Menekşelere baktığımda bunlar takılırdı kafama.
Sulamaya kıyamadığım menekşeler vardı, vallahi vardı bir zamanlar, bu lahit misali saksıda. Buram buram yaşam, için için insan kokan mor menekşeler.. Dipdiriydiler. Sonra bilmem neden, hani ‘ölmek’ derler ya adına, kimseye belli etmeden, ölüverdiler.
 

^{“Belki uzun uzun baktım diye.. Ya da nazardan. Sudan ya da.. Belki de susuzluktan... Ya da her ölümün sudan da olsa bir bahanesi olduğundan, kurudular, kayboldular.
Vesikalık resimleri yoktur cüzdanımda. Doğum günlerini de hatırlamam.. ve de ağlamam çaresiz ölümlerine menekşelerimin.}
 

Yeşil gözlü öğretmenim,

Ne yazık ki bir fotoğrafınızı bulamadım. Şükürler olsun bana öğrettiğiniz A’ lara, B’ lere, C’ lere...           Her ne kadar zamanında içime serpmiş olduğunuz korku tohumlarından kurtulmak kırk yıl sürmüş olsa bile; değil kırk yıl, dört yüz yıl köleniz olurum. Nihayetinde ortaya çıkan bu malı sevdim ben :)                Ben sizi; bize yaşattıklarınızla değil, öğrettiklerinizle ve de hep hatırlamak istediğim şekilde hatırlıyor, huzurunuzda saygıyla eğiliyorum.                                                                                                                   Bazan; “ keşke ben de her çocuk gibi, ilk aşkı, ilk öğretmenimin gözlerinde yaşasaydım “ diye geçer içimden. Ama  o zaman da  belki hayatla ilgili seçimlerim daha farklı olurdu. Oysa söyledim ya;  ben memnunum neticeden.

Allah gani gani rahmet eylesin öğretmenim.

Ruhunuz şad olsun.

Filiz Teyze...

Anneanem yitirmiş seni. Annem, teyzem, nonom, dedem yitirmiş. Bense yetişememişim sana. Dedeme de yetişememişim. Ne demekse yetişmek?.. Gene de ailemizin bir parçasıydın her zaman. Ya da duvarda asılı resimlerine baktıkça öyle sandım.

Ben doğana kadar büyümüş olabileceğini düşünerek, ’teyze’ dedirtmişler. Oysa altı yaşındaymışsın  bedenini kaybettiğinde.

Dedem yatağa girmemiş sen öldükten sonra, yatak topraktan daha sıcak diye.. Anneannem bukle bukle saçlarını sakladı ardından, tam elli beş yıl.  Annemse küçücük mutluluklarında bile hep suçluluk duydu, senin çektiği acıları aklına getirerek..

Bense.. hiç görmemiş olsam bile, hep avutmak istedim seni, kendimi bildim bileli.

Tanrı kızmasın ama.. hatırlamak ve de var etmek istedim.

Hani olur ya, uzaklarda bi teyze. Adı geçer ara sıra evde. Bir zamanlar yaşanmış her güzel anıda  o da vardır. Ya kahramanıdır olayın, ya da oturuyordur bi köşede. Ama hep vardır. Böyleydin işte.  Bu nedenle de, sürekli ışıldadın hayatımda. Bi şeyleri yarım bıraktığını düşündüm hep. Hayatın, acımasızca koparıp aldığını düşündüm elinden, doyasıya yaşaman gereken günlerini.  Hayatın seni hayatsız bıraktığını düşündüm, üzüldüm... Ama o zamanlar bilmiyordum ki Filiz teyzeciğim, hayatın prensip olarak hiç kimseyle herhangi bir sözleşme yapmadığını...

Kollarından sıyrılıp uçmamış olsaydın eğer cennete

belki de iç geçirmeyecekti anneannem

Açarken perdelerini her yeni doğan güne,                                                    

Gün batımı izlercesine            

                                                                                          

Filiz Sencer (1943 - 1949)

                                           Muazzez Kurtoğlu                Haluk Kurtoğlu

Muazzez hanım hocamız. Babamın dostu, kardeşi, sınıf arkadaşı...

Haluk ağbey ise ağabeyimiz, ustamız, arkadaşımız, sırdaşımız, öğretmenimizdi. 

Yukarıdaki fotoğraf  ‘Tahta Çanaklar’ ın provasından. Oyunun öbür fotoğraflarında, allah selamet versin, Muammer ağabey (Esi), Gülgun Kutlu hanım ve rahmetli Yıldırım Önal da var. Bu fotoğraflara her bakışımda ilk dikkatimi çeken, tenlerinin rengi oluyor.  1957  yaz sonu olmalı. Hapsi dinlenmişler, yanmışlar ve provalarına başlamışlar. Sonra da kim bilir kaç sezon  dopdolu salona oynamışlar.  60 ihtilali öncesi. Ankara. Bu insanlar, bu ülkede seçkin bir tiyatro seyircisi yetiştirmek uğruna ömür tükettiler.  Karşılığında iyi mi yaşadılar? Az çok itibar gördüler. Ne güzel.  Zaten hiç bir zaman maddi bir menfaat beklemediler ki.   Haluk abimiz son günlerine kadar setlerde koşturuyordu, geçim uğruna. Ama iki arada, hala inatla, meslek dersleri veriyor, öğrenci yetiştiriyordu. Türkiye’ nin dört köşesine tiyatro götürdüler. Tiyatro görme imkanı olmayan, radyo ile yetinmek zorunda kalanlar ise, çeşitli dünyalara daldılar onların sesiyle. Bu günün yaşlı ve orta yaş kuşağı tiyatro severlerinin, aydınlarının, öğretmen ve sanatçılarının yetişmesinde kuşkusuz payları büyüktür. Pek de suya atılmamış galiba imzalar..İşte bu nedenle de, önemli değil aslında ölüm tarihleri...Aslında hiç birinin yok... Gerçi daha sonraki hayatlarını ayrı ayrı sürdürdüler ve de mesleki açıdan birlikte anılmalarını gerektiren bir durum olmayabilir, ama evlatları Cem’ i kardeşim gibi bildiğim için, sanırım onun duygularına benzer bir ruh hali içersinde koydum bu iki değerli insanı yanyana.

  Nur içinde yatsınlar.

* Muammer ağabey ben bu sayfayı hazırlarken hayattaydı. Son eklediklerim de öyle.

Fatih Aruoba (1955 - 2004)

   Haiku’ vari Requem 

Düşünüp sustu
Konuşmak üzereyken   Sıkılıp gitti                                          civan
 

 Azmi Örses ağabeyim...            (1916 - 1989)

Kerim ağabey.. (Afşar) (1930 - 2003)

 Ne müthüş bi gururdu biliyor musun Kerim abi, 19 yaşında bir konservatuvar öğrencisinin,

‘Ben Kerim Afşar’ la aynı filmde oynadım diyebilmesi...

39’ unda ise; ‘Benim yazdığım senaryoda, ‘O’ oynuyor’ diyerek koltuk kabartması...

sana sığınarak kendini bi halt sanması...

Burçak.. (Çerezcioğlu) (d. 15.5.1979)

Senin yazın çok uzun olacak minik bebek, bi gitse parmaklarım harflere...

Bazı arkadaşlarım merak etti senin hayatımdaki yerini.. ve de bu sayfada neden yer aldığını. Kendime saklamıştım nedenini. Bir yıl sonra yazıyorum işte.

15.Temmuz.1991’ di tarih. Üzerimde pijamalarla taksiden inmiştim Taksim’ de, cebimde beş kuruş para yok, kimlik yok...

‘Bir dakika bekle, hemen geliyorum’ diyerek atlamıştım arabadan, Sıraselviler’ in başında. Ev Bebek tarafında. Adam zaten tedirgin, dikiz aynasından kesip durmuş yol boyunca pijamalarımı. Para bulamazsam yandım.

‘Taburcu oldum.’ diye kandırmıştım taksiciyi, Amatem’ in önünde. ‘Ailem trafiğe takılmış, bu yüzden gecikeceklermiş. Beni evde bekliyorlar.’ diye yalan uydurmutum. O sabah Amatem’ de karar vermiştim hayatımı değiştirmeğe. Ama tek başıma.. Ama önce buradan kurtulmak gerek. Sonra eve ulaşmak.. Eve ulaşmak içinse taksi parası bulmalı. Sonra yemek parası, berber parası... 

Hani büfe işletirdin sen o caddenin başında. Komşuyduk; tiyatromuz ve senin büfen.

‘Cimri’ derlerdi bazıları senin için. ‘Günahını koklatmaz.’ falan derlerdi. Oysa sadece prensip sahibiydin. Ve de gönlün bunu söyleyenlerden daha zengindi. Veresiye sevmezdin. Parayı görmeden  bi kibrit bile vermezdin mesela. Ama rahmetli babam karda kışta provadan yorgun çıkıp da, bi nefes almaya dükkanına girdiğinde, kahve ısmarlardın ona. Hal hatır sorar oyalardın. Hatta bi keresinde yoldan çevirip, ‘Şu kasaya bi göz kulak oluver.’ diyerek, dükkanı emanet etmiştin bana, kapıya kamyonla mal geldiğinde. Ve de çok mutlu etmiştin beni bu ince davranışınla. O içkili halimle bile dürüstlük konusunda güven telkin eden bir insan olduğumu düşünmüş, gururlanmıştım için için. Galiba anlardın adamı gözünden. Niyetini sezerdin karşındakinin.

O gün taksicinin şaşkın bakışları arasında senin büfene girdim pijamalarla.

‘Naif abi paran var mı?’

‘Ne parası!!??

‘Kaçtım.’ dedim. Nefes nefese anlattım olup biteni. ‘Ben hastanelerde yapamam.’ dedim. ‘Ben eve ulaşmalıyım. Ben kararımı verdim artık.’

‘İçki yok ama değil mi?’ diye sordu.

Yemin ettirdi içmeyeceğime dair. Sonra elini kasaya attı, bir demet banknotu avuçlayarak uzattı önüme.

‘Al şu parayı, başını belaya sokmadan git evine, temizlen, toparlan, kendine gel. Maaşını alınca ödersin. Hadi yolun açık olsun.’

Kendime gelişimde senin de payın var Naif ağabey..

 Naif ağabey, ruhun şad olsun...

(‘insanseverler derneği’ ayaklanmasın diye seni sona koymuştum. Resmini bulamadıklarım ve sonradan eklediklerim oldu ama gene de  yerini değiştiremedim. Sonradan eklenenler benden daha fazla severlerdi canlıları. Bu nedenle onlar açısından bir sorun olacağını sanmıyorum. Bana gelince, yüreğimdeki yerin sabit zaten. Zekan bir insan zekası ile boy ölçüşemeyebilir. Nedir ki zeka? Yüreklerini sadece ‘üstün tür’e açanlar da pek anlam varemeyebilir, senin bu sayfadaki varlığına. Ama varsın işte. Çünkü yüreğimde varsın ve de bu sayfa benim yüreğimin resmi aslında.

‘Şimdiye kadar hep ölümden korktuğumu düşündüm. Belki de hayat korkusuyla karıştırdım ölüm korkusunu. Aslında insanı korkutan hayat galiba. Ölümü hayatın içindeyken düşünmek... Hayatın bir parçasıymış gibi.. Hayatın tüm karmaşasını masum ve dingin bir hiçliğe mal etmek ne kadar da saçma.’
Sonra bir sigara daha yaktı ve aşağıya indi.
Bense, babamın dünyasından iyice sıkılmış olmalıyım ki, yukarıda, kendi dünyamda kaldım. Ön odada, terasa bakan pencerenin önüne yayıldım ve cama düşen kar taneciklerini izlemeğe koyuldum. Köfte.
 

Tiyatro ve ses sanatçısı Mefharet Atalay. Ölümü: 14. Haziran. 1988

  1963. Ankara Meydan Sahnesi. Peter Ustinov ve Semra Savaş

Arka planda Kartal ağabey ve annem...

Fotoğrafı kardeşim Serdar Savaş yolladı.

       Semra ve Turgut Savaş

           Nur içinde yatsınlar

^{MÜMTAZ SEVİNÇ}

^{‘Birlikte bi oyun daha oynayalım be Mümtaz, ha?’}

^{‘Oğlum ben de geçen gün aynı şeyi düşündüm. Bu sefer sen yaz.’}

^{‘Yok be ya, oynayalım biz.’}

^{‘Seneye lan. Söz mü?’}

^{‘Benden söz. Senden?’}

^{‘Deli misin? Şu işler bi bitsin...’}

^{‘Tamam işte. Önümüzdeki yıl.’}

^{‘Tamam işte. Seneye.’}

  ^{Bu son konuşmamız, bu sana son rastlayışım. Bi daha sefere - ki bu bi rüya da olabilir - bana şu zaman denilen şeyin sırrını bi anlatıver arkadaşım?}

Zekai Müftüoğlu...

İki gece önce bana bi ödül verdiler Zekai ağabey. İnan çok isterdim duygularımı seninle paylaşmayı. Çok sevinirdin biliyorum, duyabilseydin bunu. Benim adıma  ve yıllarca benden daha fazla  - hatta benim yerime bile diyebiliriz - ‘evlat olma’ görev ve sorumluluklarını gönüllü olarak üstlendiğin babam adına. Hep huzur içinde ol.

Ve giderek uzuyor sayfa..

Tuncer (Necmioğlu) ağabey, Baykal (Saran)ağabey, Mehmet Akan ağabey, sevgili Ayşen Tekin, sevgili Mustafa (Aslan), Yıldıral Akıncı ağabey

Çok sarstınız yüreğimi,yaz dinginliğinde.

ve Meral Taytuğlu      

Ah kardeşim... Hiç karşılaşmamıştık ve de diğerleri alınmasın ama.. gözyaşı kolay akmıyor artık.. ve ben senin için ağladım. Bunun bir meziyet olmadığını biliyorum. Sevgi ölçüsü de değil.. ama ağladım işte evde falan tek başımakyen, arada aklıma geldiğinde. Belki de isyan yaşlarıydı ne bileyim... Solmamış yaprakların zamansız dökümüne..

Hepinizin ruhu şad olsun.

Bu sayfayı uzatmama imkanı yok mu?...

Bir Mektup:

SAYFAYI UZATMANIN İMKANI elbette var!!!  Çünki Meral’in uzuuun uzun öyküleri var…

       Meral Taytuğlu, 1974 yılında İzmir’de dünyaya geldi. Babası polis memuru,annesiyse ev hanımıdır .Kendinden 1 yaş büyük ağabeyi vardır bir de. İlk okulu İzmir Balçova’da okumuştur. Lise öğrenimini ise Ankara’da tamamlamıştır. Uzun yıllar basketbol oynamıştır ama tiyatroyla tanıştıktan sonra,başka meslekte mutlu olamayacına karar vermiştir. Bu arada özel bir radyoda ( uzun yıllar yapmaya devam edecektir), sunuculuk yapmaya başlamıştır bile… 1992 yılında Bilkent Üniversitesi MSSF Tiyatro Oyunculuk Bölümünü tam burslu olarak kazanmıştır. Üniversite yıllarında da yine özel radyolarda ve TRT Ankara Radyosunda çalışmalarına devam etmiştir. Yani Meral hep çalıştı.Biz yaz tatillerinde sahillerde güneşlenirken O, çalışıyordu. 14 Temmuz 2006 gecesi de çalışmaktan dönüyordu yine…

      1997 yılında Erzurum Devlet Tiyatrosunun açılış oyunu Can Bebek’le, uzuuun ve soğuk geceleri olan Erzurum yılları başlamış oldu. Tam 8 yıl… Gittiğinde, 23 yaşında, henüz çiçeği burnunda genç kızken, 31 yaşında, hatta orada ağır şartlarda yaşamaktan ( hepimizde olduğu gibi) dolayı, daha olgunlaşarak geri dönmüştü ki hiç beklemediğimiz bir anda, hiç beklemediğimiz şekilde, hatta 15 temmuz günü O’nun ev telefonundan, benim telefonum çaldırıldığında   ’efendim Meral’  diye telefonu açtığım bir sırada kaybettik O’nu…

     Hayatının hiçbir dakikasını boş geçirmemişti…Hepimizden fazla sayıda oyunda rol almıştı Erzurum sahnelerinde…Hem de oyunu başından sonuna kadar götüren roller oynayarak!! Erzurumda, Van’da oyun oynamak, Ankara ve İstanbul’da oynamaya benzemiyor tabii !!!   Coğrafya şartları ağır olduğu için sağlık sorunları da beraberinde geliyordu…Rakım yüksek, oksijen az, hava soğuk, hatta oyunun genelevde geçiyorsa çıkışta seni götürmek için kapıda bekleyenlere rağmen,dimdik, ayakta, misyonunu taşımaya devam ediyorsun!!  Bizler, sezon kapanınca memleketlere, ailelerimizin yanına dönerken, O kalmaya devam ediyordu çünki çalışıyordu…Halkla iç içe yaşıyor ve Kültür Sarayında diksiyon kursları veriyordu..Validen Belediye Başkanına, avukattan öğretmene, esnaftan bankacıya, Erzurum’un her kesiminde Türkçemizin daha güzel konuşulması için ücretsiz olarak diksiyon dersleri veriyordu…TRT Erzurum Radyosunda ve özel bir radyoda program yapıyordu…8 yıl boyunca Erzurum’da sayısını hatırlayamayacağım kadar oyunda rol aldı ve 1 yıl önce Ankara Devlet Tiyatrosuna tayini çıktı.. Çoook hayalleri vardı.Evlenmek de istiyordu ama mesleğinden asla taviz vermiyordu…Koca dediğin akşam evine gelmeni ister, evde bir kap sıcak yemek ister… Çok istemesine rağmen evlilik hayalleri hep sonraya bırakılıyordu…

   Ankara Devlet Tiyatrosuna da hızlı bir geçiş yapmıştı. .Aynı sezon içinde 2 oyunda başrol oynuyordu.. Bir Yaz Dönümü Gecesi Rüyası( Helena), Elele( Francıs)..    TRT Ankara Televizyonu, Tanı Bakalım yarışma programında, Kanal A’da vizyon filmlerini tanıtan bir programda sunuculuk yapıyordu…

   Yine bir organizasyon şirketinin Festival programından dönüşte, acı bir trafik kazasında kaybettik Meral’imizi !!!

   Hatırladığım kadarıyla oynadığı bazı oyunlar:

  Can Bebek, Ellerimin Arasındaki Hayat, Kanlı Nigar, Genç Osman, Kader Kısmet Oyunu, Ben Anadolu, Düğün Ya Da Davul, Sevgili Doktor, Beğendiğiniz Gibi, Scapen’in Dolapları, Ay Carmela

                                                                       MERAL TAYTUĞLU (1974 - 2006)

Yukardaki yazıyı yazan kişi;

Bu siteyi bulup bana ulaşan sevgili arkadaşı Azade Küçükaycan

                           NUR İÇİNDE YAT NUR YÜZLÜ MERAL

  Yarınları Yakanlara                                                                            

Biliyor musunuz çok öfkelilermiş bize

Doğmasını engellediğimiz çocuklar

Yargılayacaklarmış üstelik

Ölü bir gezegenin  insanlık mahkemelerinde

Aleme ibret diye

Ve mahkum edeceklerdir kuşkusuz

Lanetleneyerek hatta

O hiç yaşanmayacak olan huzurlu gelecekte

O hiç yaşamayacak olanlar adil yargıçlar

Sakın takmayın kafaya

Gün bizlerin günü

Şu an iyiyiz, keyfimiz yerinde

Sonuç olarak yırttık  gene

Murat İlter -  Değerli bale sanatçısı kardeşimiz.

6 mayıs 1972..

YAPRAK DÖKÜMÜ

Sararıp dökülmeden önce kızaran yapraklar ki onlar
Şan verdiler ortalığa bütün bir sonbahar

Mevsim dönüp de yeniden yeşermeğe başlayınca rüzgar
Çıplaklığında o atın yine onlar koşacaklar
O çocuklar
O yapraklar
O şarabi eşkiyalar

Onlar da olmasa benim gayrı kimim var?

                                                     CAN YÜCEL

Bir şair de; “Meyva vermeyen tek ağaç darağacı demiş.

Meyvalar geç olgunlaştığı için galiba görememiş...

Muammer Esi ustamızı da yitirmişiz...                  Meğer iki ay olmuş..

                 Ruhu şad olsun.

 

1919 yılında İstanbul’ da doğdu. 1948 yılında Ankara Devlet Konservatuvarı Opera bölümünden mezun oldu.

Devlet Operası ve Devlet tiyatrosunda oyuncu olarak önemli roller oynadı, idarecilik yaptı, konservatuvarlarda öğretim üyeliği yaptı ve bir çok sanatçının yetişmesine katkıda bulundu. Bas sese sahiptir.

Benim bulabildiklerim, 1945 yılından 1963 yılına kadar oynadıkları. O da sayıları çoktan tükenmiş olan eski bir tiyatro ansiklopedisinden... Başka da derlenmiş bilgi yok pek. Ben bulamadım.

1945; Faust, 1948; Carmen, Figaro’ nun Düğünü, Madame Butterfly, La Bohéme, 1949; Faust, 1950; Rigoletto, Yarasa, 1952; Sevil Berberi, Güzel Helena, Gölgeler, 1953; Korsanlar, Kerem, Fatih, Tosca, 1954; Lady Frederic, Tanrıdağ Ziyafeti,Tanrılar İnsanlar, 1955; Paganinni, Maskeli Balo, Montsarrat, Tilki, Oğuzata,1956; Son Durak, Yaz Bekarı, Genç Osman, Tahta Çanaklar, 1957; Üçüncü Selim, Aşk Acısı, 1958; İki EfendininUşağı,Kraliçe Ve Asiler,rehin Sandığı, Oturma Odası,1959; Kral Oidipus, İkiz Kardeşim David, 1960; Caligula, 1961; İnsansızlar, Hayvanat Bahçesi, 1962; Macbeth, Nasrettin Hoca, 1963; Göç

Yukarıda temsillerin sadece başlangıç yılları yazmaktadır. Çoğu temsil yurt çapında uzun turnele birlikte kaç sezon sürmüştür. 1963 sonrası çalıştığı eserleri araştırıp yazacağım. Tahminimce en az yukarıdakiler kadardır.

Ben kendisiyle ‘Julius Caesar’ oyununda çalışma fırsatı buldum. Muammer ağabey Caesar’ dı. Bense onu katledenlerden birini oynamaya çalışan çaylak.. İsmi bile yoktu oynadığım rolün. Kalabalık işte.. Aradan biri.. 1985 yılıydı.

Şablon mersiyeleri andırması ihtimaliyle tedirginlik yaşasam bile, söylemeden edemeyeceğim: Gerçekten örnek bir ağabey ve de örnek bir meslek adamıydı. Gerçekten gurulu., gerçekten mesafeli, gerçekten sevgi dolu, mütevazı ve de gerçekten tertemiz yürekliydi.

Yok ettiklerimizdendi. Neslini tükettiklerimizdendi. :(

Oynadığı oyunları özellikle koydum. Arada açıp bakacağım. Ve saygıdeğer meslek ağabeylerimizin bir zamanlar tek bir sezonda kaç oyun oynayıp, kaç turne yaptığını göreceğim.. ve de tek oyunla sezonlar geçirip yorulduğumu hatırlayacağım.. ücretlerin azlığından falan yakındığım gelecek aklıma.. utanacağım. Belki de çoğumuz adına utanacağım. Ama her seferinde biraz daha saygı duyacağım Muammer Esi’ ye ve rahmetli eşi, Devlet Operası sanatçılarından mezzo soprano Neriman hanıma.. ve de bütün ağabey ve ablalarımıza.

Hepimiz adına ise vicdanım sızlayacak bu sayfayı her açtığımda. Yalnız ve ihtiyacı olduğu günlerde kapısını hiç mi hiç çalmadığımız, onu anılarının sessizliğine mahkum ettiğimiz için. yüreğim sızlayacak. Rahmet okuyacağım hepsine, ‘vefakar’ tiyatro ailemiz adına...

Finali belirsiz bir maratonda gibiyiz, bizler; henüz hayatta olanlar. Bütün sevdiklerimizle birlikte koşuyoruz. Bize el verenlerle. Ne miktarda ve de hangi nedenle olursa olsun, hamurumuza katkıda bulunanlarla.. Ama öylesine kaptırmışızki kendimizi kendi adımlarımıza, kulvar dışı kalanları farketmiyoruz bile. Ne koştukları esnada, ne de koşudan çıktıkları zaman.. Belki bir an için çeviriyoruz başımızı, bir an bakıyoruz, bir an içimiz sızlıyor. Sonra?.. Sonrası varsa yoksa kendi adımlarımız. Bu denli kör bi koşu sonucunda mı ulaştık acaba yaşadığımız şu günlere?.. Yoksa sonradan mı karardık?.. Birdenbire?.. Bilemiyorum.

                                                           c.c  7. Ekim. 2007

1957. ‘Tahta Çanaklar’. Muammer Esi, Muazzez Kurtoğlu, Gülgun Kutlu ve Yıldırım Önal.

Muammer Esi meslek hayatı boyunca Devlet Tiyatrosu’ nda 52 oyunda, Devlet Operası’ nda  20  eserde çalıştı. 3 Orotoryo’ da, 19 Senfoni’ de söyledi. 3 yabancı, 2 yerli müzikalde oynadı.

(Kaynak; Vedat Demirci; ‘Alnında Işığı İlk Hisseden Tiyatro Sanatçılarımız’. 1999.Doğoş Otomotiv ve Volkswagen’in katkılarıyla hazırlanmış iki ciltlik özel bir kitap. Bulabilirseniz muhakkak edinin. Bizim kuşağı yetiştiren ve çoğu artık rahmetli olan, isimli isimsiz bir çok ustayla yapılmış özel söyleşiler içeriyor.)

 

                                     1957. ‘Tahta Çanaklar’. Muammer Esi ve Yıldırım Önal.. Yönetmen: Mahir Canova

Sizin ilk görüşte; “Nereden çıktı karşıma?” dediğiniz, ardından da kanınızın acaip ısındığı bir kişi oldu mu hiç? Benim oldu. Bir kez karşılaştık, sonra da bir daha hiç görmedim.                                                                                                               

Altı ay önce, Gümüşlük’ den dönme hazırlığı yaptığım sıralardaydı. Turgutreis elektrik idaresinin önündeki kuyrukta - bu gibi işlere çok bi bayıldığımdan - sinir içersinde, elimde elektrik faturası, ödeme yapmak için bekliyordum. Derken veznenin iç bölümüne kasketli, güneş gözlüklü, yüzü bütün yazın güneşiyle bronzlaşmış, yaşlıca ama dipdiri bir bey girdi. Elindeki faturayı ve parayı veznedarın önüne koyarak, bir genel müdür edasıyla şöyle dedi;          

“Sen şunları bir ara hallet, ben yarın sabah uğrar alırım.”

Tam ayrılacağı sırada ise gözü kuyrukta bekleyenlere takıldı ve ansızın beni fark etti. Uzun uzun baktı. Ben de içimden ; ”diziden tanımıştır”  diye geçirip, “elektrik sırasında yersiz bir geyik dönmesin” düşüncesiyle, başka taraflara yönelttim bakışlarımı.

“Siz aktör müsünüz?” diye seslendi, oldukça sert bir biçimde.

Döndüm, baktım bir an...

“Evet evet, size söylüyorum!” diye yineledi; “Bakınmayın sağa sola. Siz! Aktör müsünüz?”

Ne diyeceğimi bilemedim önce. Hani; “Öyle olmaya gayret ediyorum” desem, ne alaka şimdi, “Hayır, değilim” desem hiç olmaz, “Evet” çıktı ağzımdan.

Gene baktı uzun uzun, ardından şöyle dedi;

“Utanmıyorsun değil mi?”

Bir an sırada bekleyen herkese rezil olduğumu hissettim. Neden utanmıyordum acaba? Aktör olduğum için mi?.. Yoksa cevabımı çok mu küstahça mı bulmuştu?.. “Aldık başımıza belayı” diye düşünürken, sürdürdü konuşmasını.

“Hem benden bakışlarını kaçırıyorsun, hem de utanmadan aktör olduğunu söylüyorsun! Hiç yakıştıramadım sana. ”

E madem öyle dedi; ben de sesimi onun ses düzeyine yaklaştırayım da, hiç de kötü bir niyetim olamadığını biraz daha yüksek tonda ifade edeyim.

“Bir kere ben söylemedim, siz sordunuz. Ayrıca takmışsınız koca gözlükleri, geçirmişsiniz kasketi, önce ajan gibi dalıyorsunuz içeri, sonra da durduk yere bana bulaşıyorsunuz.”

“Teessüf ederim?”

“Hayırdır, niye?”

Bir hamleyle çıkardı gözlüğünü;

“Ben Senih Orkan! Ben ağabeyinim senin!”

“İşte asıl şimdi rezil olduk.” diye düşündüm. Hiç karşılaşmamıştık ama tanımaz mıyım?...

“E baştan söylesene şunu be ağabey” dedim, o ansızın fırladı vezneden dışarı, ben bıraktım sırayı, sarıldık, elini öptüm, yanaklarımı öptü, sanki kırk yıllık dost gibi kaynaşıverdik. Uzun bir süre ayaküstü sohbet ettik meydanda. Vezne paralar ödenmeden kapandı, gelen geçen sohbetimize ortak oldu, telefon numaraları alındı... Birdenbire sanki  yıllardan beri tanışıyor gibi olmuştuk.

Ve bir yaz sonra araşmak vaadiyle sarılıp vedalaştık.

“Allah’a emanet ol oğlum” diyerek el salladı ayrılırken. “Seneye geldiğinde tanıyacaksın değil mi ağabeyini?”

“Tanımaz olur muyum?”

Bu sabah gazetede okudum. Vefat etmiş Senih Ağabey. İçim çok bir cız etti ve ansızın yazmak istedim.

Senih ağabey, o kısacık zaman dilimi içersinde bana; sanat denen güzelliğe bulaşmış kişilerin gönülden akraba olduğunu öğretti. 76 yıllık hayat koşusunda ise kimbilir neler öğrendi ve neler neler öğretti.

Hayatımdaki uğurlu raslantılardan biri işte. Tabi raslantıysa...

Nur içinde yatsın.

  “SON KÖTÜ ADAM DA ÖLDÜ

Türk Sineması'nın özellikle 1960'lı yıllarına damgasını vuran, emektar oyunculardan, bir süredir akciğer kanseri tedavisi gören 76 yaşındaki Senih Orkan, Bodrum Turgutreis'te yaşamını yitirdi. 1960- 1990 yılları arasında 200'e yakın filmde ve çok sayıda tiyatro eserinde rol alan Orkan'ın ölümü üzüntü yarattı.” Yaşar ANTER/BODRUM (Muğla), (DHA)

www.hurriyet.com.tr/kultursanat/8334354.asp?gid=62&sz=65109

Erkan Kocagil (1955 - 2009)

Bir akşam gelseydin de otursaydık başbaşa, şöyle konuşup eskilerden, efkarlansaydık sabahlara kadar, yıllar sonra.. gidecek yerde.. be kardeşim..
 

Ne güzel şeyler paylaştık seninle...

Gençliğimizi, arkadaşlarımızı, akrabalarımızı, kardeşlerimizi, yitirdiklerimizi, kazandıklarımızı, cenazelerimizi, sonradan gelenlerimizi, paramızı, hayallerimizi, bekar evlerimizi, okul avlularımızı, sırlarımızı, şakalarımızı, şarkılarımızı, şaraplarımızı, harçlıklarımızı, aşk çıkazlarımızı, aşk mektuplarımızı, umursamazlıklarımızı, gençlik nutuklarımızı, sebepsiz hüzünlerimizi, özlemlerimizi, yaz rüzgarlarını, Ankara sokaklarını…

Başı yetmişle başlayan bütün bin dokuz yüzlü yılları, ve o yıllardan kalan bütün fotoğrafları.. az sey mi?...
 

Şöyle oturup bi yad etseydik be kardeşim.. ne vardı gidecek..
 

Hayatın bizi götürdüğü köşelerden havadisler verseydik birbirimize, neler yaptık bunca yıl, nelere, nerelere takıldık.. bi dertleşsydik şöyle.. 
 

Hastalık duygusal yapıyor insanı, aklına en sevdikleri gelince gözleri doluyor hemen. Ben seni bu gece her zamakinden biraz daha fazla andım kardeşim.. belki de sırf bu yüzden… 
 

Ama hiç mi hiç unutmadım, bilesin..
 

Sadece ukde kaldı içimde, el bile sallayamadan farkı duraklarda inişimiz ve son kez derleşemeyişimiz bu karanlık tünelde, bu loş ışıklı duraklarda.. 
 

12.Aralık. 2009

       Makbule Aysu ve Mahir Canova (1965)

                               Makbule Aysu (29mart, 2010)

"Yaşam; aldığın nefeslerin sayısıyla değil, nefesini tuttuğun anların sayısıyla ölçülür" G. Carlin (102 yaşında bir ihtiyar).. ve bugün ailemizin en yaşlı çınarı, halam öldü.. onu her telefonla aradığımda tutardı nefesini.. huzur ve nur içinde uyu .. hep ama hep... sonsuza kadar.29.mart.2010